 |
| Roma’nın yedi kralını temsilen hazırlanmış bir illüstrasyon. |
Roma’nın krallık dönemi, MÖ 753’ten MÖ 509’a kadar süren yaklaşık iki buçuk yüzyıllık bir zaman dilimidir. Bu dönemde Roma, küçük bir yerleşimden güçlü bir şehir-devletine dönüşmüştür; dönemle ilgili bilgiler ise tarihî olayların yanı sıra yer yer efsanevi ve mitolojik anlatılardan da oluşur. Yönetim, “rex” (kral) unvanını taşıyan yedi hükümdar tarafından yürütülmüş; bu krallar hem siyasi hem de dini lider konumunda olmuşlardır. Krallık, MÖ 509’da sona ermiş ve Roma Cumhuriyeti kurulmuştur.
Yedi Kral, Yedi Hikâye
1. Romulus (MÖ 753–716)
-
Şehrin kuruluşunu simgeler ve Roma yasalarının ilk temellerini attığı rivayet edilir.
-
Roma nüfusunu artırmak için “Asylum” (Sığınma Tepesi) politikasını uyguladığı anlatılır; yabancılar ve kaçak köleler kabul edilmiştir.
-
Sabin kadınlarının kaçırılması olayı, Roma nüfusunu artırmak ve Sabinlerle birleşmeyi sağlamak amacıyla gerçekleşen efsanevi bir anlatıdır.
-
İlk Roma Senatosu’nun kurulduğu rivayet edilir.
2. Numa Pompilius (MÖ 716–673)
-
Barış yanlısı bir kral olarak Roma’yı dini ritüeller ve tapınaklarla donattığı antik kaynaklarda anlatılır.
-
Vesta Bakireleri kurumunu güçlendirdiği ve Ianus Tapınağı’nı inşa ettiği rivayet edilir; tapınak kapıları barışta kapalı, savaşta açık tutulmuştur.
-
Roma takviminin düzenlenmesine öncülük ettiği anlatılır.
3. Tullus Hostilius (MÖ 673–642)
-
Roma’nın askeri gücünü artırdığı ve Alba Longa’yı fethettiği rivayet edilir.
-
Horatii ve Curiatii düellosu, antik kaynaklarda efsanevi bir anlatı olarak yer alır ve Roma-Alba Longa çatışmasını sembolize eder.
-
Eski dini gelenekleri ihmal ettiği rivayet edilir.
4. Ancus Marcius (MÖ 642–617)
-
Roma’nın liman şehri Ostia’yı kurarak ticareti geliştirdiği anlatılır.
-
Köprüler ve surlar inşa ettirdiği, Sabinlerle savaşarak Roma topraklarını genişlettiği antik kaynaklarda geçer.
5. Tarquinius Priscus (MÖ 616–579)
-
Etrüsk kökenli ilk kral olarak şehir planlaması ve mimari alanında yenilikler yaptığı rivayet edilir.
-
Circus Maximus’u başlattığı ve Senato’ya 100 yeni üye eklediği anlatılır.
-
Cloaca Maxima (büyük kanalizasyon sistemi) inşasına öncülük ettiği belirtilir.
6. Servius Tullius (MÖ 579–534)
-
Roma’yı nüfus ve servet esasına dayalı sınıflara ayıran yeni anayasal düzenlemeler getirdiği rivayet edilir.
-
Şehir surlarını genişletti ve Servian Duvarı’nı yaptırdı.
-
Halkın temsilini artırmak için Comitia Centuriata adlı yeni halk meclisini kurduğu anlatılır.
7. Tarquinius Superbus (MÖ 534–509)
-
Sert ve otoriter yönetimiyle tanındığı rivayet edilir.
-
Etrüsk tarzı büyük tapınaklar yaptırdığı, özellikle Iuppiter Capitolinus Tapınağı, antik kaynaklarda geçer.
-
Senato’nun yetkilerini kısıtladığı, muhalifleri sürgüne gönderdiği anlatılır.
-
Oğlu Sextus Tarquinius’un, Roma’nın soylu ailelerinden birine mensup bir kadın olan Lucretia’ya yönelik saldırısı, halk ayaklanmasının sembolik kıvılcımı olarak anlatılır.
-
MÖ 509’da tahttan indirilerek Roma Cumhuriyeti’nin kurulduğu rivayet edilir.
Krallığın Sonu ve Cumhuriyetin Doğuşu
-
Tarquinius Superbus’un iktidardan düşmesi, Roma tarihinde bir dönüm noktasıdır.
-
Artık kralların hükmü sona ermiş, yönetim iki konsül ve senato arasında paylaştırılmıştır.
-
Roma halkı, bir daha asla “rex” unvanlı bir lidere boyun eğmeyeceklerine yemin etmiştir.
Okuma Önerileri
Antik Kaynaklar
-
Dionysius of Halicarnassus – Roman Antiquities: Roma’nın kuruluşu ve krallar dönemi; erken Cumhuriyet’e uzanan mitolojik ve tarihsel anlatılar.
-
Livy – Ab Urbe Condita: Roma’nın kuruluşu ve krallar dönemi; eserin devamı Roma tarihinin sonraki yüzyıllarını kapsar.
-
Plutarch – Lives of Romulus and Numa: Romulus ve Numa’nın yaşamları; efsaneler ve dini kurumlar üzerine.
Modern Kaynaklar
-
Cornell, T. – The Beginnings of Rome: Roma’nın erken tarihini arkeolojik ve tarihsel veriler ışığında analiz eder.
-
Haynes, S. – Etruscan Civilization: A Cultural History: Etrüsklerin kültürel tarihini inceler; Roma üzerindeki etkilerine de ışık tutar.
Yorumlar
Yorum Gönder