Odysseus ve Seirenler

Odysseus ve Seirenler, John William Waterhouse, 1891.

Odysseia Destanı’nın en etkileyici sahnelerinden biri, Odysseus’un büyüleyici sesleriyle denizcileri ölüme sürükleyen Seirenler ile karşılaşmasıdır. Yunan mitolojisinde yarı kuş yarı kadın şeklinde tasvir edilen Seirenler, adalarından geçen denizcileri kusursuz ve karşı konulmaz sesleriyle büyüleyerek zihinlerini bulandırır ve gemilerini kayalıklara bindirmelerine neden olurlar. Büyücü Kirke’nin uyarılarını dikkate alan İthaka Kralı Odysseus, bu hayati tehlikeyi aşmak için cesur ve mantıklı bir strateji geliştirir. Mürettebatının kulaklarını erimiş bal mumuyla kapatarak onların bu tehlikeli sesleri duymasını engeller; böylece geminin rotasından sapmadan güvenle ilerlemesini sağlar.

Ancak zihni ve merakı her şeyden üstün tutan Odysseus, Seirenlerin şarkısını dinleyip hayatta kalmayı başaran tek ölümlü olarak tarihe geçmeyi ister. Bu arzusunu gerçekleştirmek için kendisini geminin ana direğine sıkıca bağlatır ve ne kadar yalvarırsa yalvarsın kendisini asla çözmemeleri konusunda adamlarına kesin emir verir. Gemileri Seirenlerin adasının yakınından geçerken, insanı mest eden o yankılanmalar Odysseus’un zihnini ele geçirir ve bağlarından kurtulmak için çırpınmaya başlar. Fakat sadık mürettebatı verilen emre uyarak onu daha da sıkı bağlar ve tehlikeli suları geride bırakana dek kürek çekmeye devam eder. Bu efsane, sadece mitolojik bir macerayı değil, insanın kendi arzuları ve zaaflarıyla mücadelesinde aklını ve iradesini nasıl bir kalkan olarak kullanabileceğini de sembolize eder.

Kaynaklar

Erhat, A. (1996). Mitoloji Sözlüğü. Remzi Kitabevi.

Grimal, P. (2012). Mitoloji Sözlüğü : Yunan ve Roma (S. Tamgüç, Çev.). Kabalcı Yayınevi.

Homeros. (2016). Odysseia (A. Erhat ve A. Kadir, Çev.). Türkiye İş Bankası Yayınları.